Atman! van Bart Moeyaert, illustraties Mark Janssen, Querido, 8+

Vergeet nooit waar je woont envergeet nooit je adres. Dat wordt Atman op hethart gedrukt. Atman luistert ook naar At en als hij een cape omdoet wordt hij Batman genoemd. Atman vraagt aan omstanders of ze de weg weten. ‘Ik weet niet waarheen, ik ben kwijt’. Ergens vlakbij moet het huis zijn waar zijn vader op hem wacht, maar hij kan het niet meer vinden.
Bart Moeyaert schreef een poëtisch-verhalende tekst voor een familievoorstelling die dit najaar en volgend voorjaar door een combinatie van van verschillende operagezelschappen wordt uitgevoerd. Een absurdistisch sprookje in over verdwalen en thuiskomen. Laat het maar aan Moeyaert over om daar poëtische taal en bijzondere zinnen voor te vinden. ‘Je wil alleen naar huis / Nergens anders wil je heen. / En daarvan is er geen kopie / Van thuis is er maar een.’ Het is geen angstige vertelling maar een verhaal vol verbazing en verwondering over gewoon niet meer weten waar je heen moet. En misschien is het ook allemaal wel verzonnen of een soort koortsdroom, wie zal het zeggen?
Lang niet altijd blijft een tekst die voor theater is gemaakt overeind in een boek. Het is geschreven om het te zien en horen. Maar Atman overtuigt ook als boek , het meest als voorleesverhaal door het ritme en de rijkdom van de gebruikte taal. Bijvoorbeeld het merkwaardige taaltje van kapitein Plien, een van de personen die door Atman wordt aangesproken. ‘Je bof dajje leef. Je hou je gedeis.’ De illustraties van Mark Janssen tillen het verhaal verder op. Hij tapt uit de verschillende vaatjes die hij voor zijn andere werk gebruikte. Dan weer dromerig en dan weer zwierig of uitbundig, zoals de zeelui rond kapitein Plien.
Moeyaert stelt vragen die de verbeelding tarten. Bijvoorbeeld over waar heimwee blijft als het nergens nodig is. Ligt het dan ’te slapen onder je hart, onder een laken van gemis’?


